Πρόγραμμα Προπτυχιακών Σπουδών
Ακαδημαϊκό Έτος 2025-26
Ειδικά Θέματα Διαχείρισης Κινδύνου
Αρχεία και Σύνδεσμοι
6ο ή 8ο Εξάμηνο
ΧΡΕΛΕ01
Κωδικός Μαθήματος
7,5
Μονάδες ECTS
Ειδίκευσης και Ανάπτυξης Δεξιοτήτων
Τύπος Μαθήματος
Ο κύριος στόχος του μαθήματος είναι η εμβάθυνση σε θέματα που άπτονται της μέτρησης και της διαχείρισης κινδύνων. Το μάθημα εστιάζει σε τέσσερις τύπους κινδύνου:
- Κίνδυνος αγοράς,
- Πιστωτικός κίνδυνος,
- Κίνδυνος ρευστότητας και
- Επιτοκιακός κίνδυνος.
Επιπλέον το μάθημα εστιάζει στο πως οι επενδυτές λαμβάνουν ορθολογικές αποφάσεις κάτω από κίνδυνο.
Τι σημαίνει ορθολογική συμπεριφορά όταν ο επενδυτής δρα σε καθεστώς αβεβαιότητας; Πώς ο επενδυτής πετυχαίνει να είναι ορθολογικός;
- Ομαδική εργασία
Το μάθημα θα χωρίζεται σε 4 βασικές ενότητες:
Ενότητα 1: Εισαγωγή
- Η σημασία της μέτρησης και διαχείρισης κινδύνων (για ένα χρηματοοικονομικό ίδρυμα, για τις εποπτικές αρχές).
- Το trade-off μεταξύ αποδόσεων και κινδύνου.
- Μεταβλητότητα: Ορισμός. Τρόποι μέτρησης (τεκμαιρόμενη μεταβλητότητα, μεταβλητότητα από ιστορικά δεδομένα). Κατανομές Μεταβολών Χρηματοοικονομικών Μεταβλητών. Η υπόθεση της Σταθερής Μεταβλητότητας και άλλα μοντέλα μέτρησής της (GARCH).
- Πρόβλεψη μελλοντικής μεταβλητότητας με την χρήση αυτών των μοντέλων.
- Συσχετίσεις: Ορισμοί. Μέτρηση της συσχέτισης με διαφορετικά μοντέλα (απλό, GARCH).
Ενότητα 2: Κίνδυνος Αγοράς
- • Μεμονωμένη αντιμετώπιση και αθροιστική αντιμετώπιση του κινδύνου.
- Τα “Greek letters”. Η ερμηνεία και η μέτρησή τους.
- Risk Metrics. Value-at-Risk. Ορισμός. Η σχέση του με το Expected Shortfall. Η επιλογή των παραμέτρων για τον υπολογισμό του VaR. Marginal VaR, Incemental VaR και
Component VaR. Back-testing. Stress-testing. - Η μέθοδος της ιστορικής προσομοίωσης. Ακρίβεια της μεθόδου. Επεκτάσεις (στάθμιση των παρατηρήσεων, ενσωμάτωση ενημέρωσης της μεταβλητότητας, bootstrap method).
- Η μέθοδος της δημιουργίας μοντέλου για VaR (model building approach). Περιγραφή της μεθοδολογίας. Γραμμικό μοντέλο. Αδυναμίες του γραμμικού μοντέλου. Quadratic model. Προσομοίωση Monte Carlo.
Ενότητα 3: Πιστωτικός Κίνδυνος
- Πιστοληπτικές αξιολογήσεις (credit ratings) (από ανεξάρτητους οίκους και εσωτερικές).
- Το Ζ-score του Altman.
- Πιθανότητες χρεοκοπίας με βάση ιστορικά στοιχεία.
- Ποσοστά ανάκτησης σε περίπτωση χρεοκοπίας.
- Διαφορές στις εκτιμώμενες πιθανότητες χρεοκοπίας από τα ιστορικά δεδομένα και από τα ομόλογα. Πιθανές εξηγήσεις για τις διαφορές.
- Credit VaR (περιγραφή, τρόπος υπολογισμού, υπολογισμός με χρήση του μοντέλου του Vasicek).
- Πιστωτικά παράγωγα (περιγραφή, λειτουργία, χρήση, αποτίμηση).
Ενότητα 4: Κίνδυνος Ρευστότητας και Επιτοκιακός Κίνδυνος
- Ορισμός του κινδύνου ρευστότητας.
- Προβλήματα που δημιουργεί ο κίνδυνος ρευστότητας σε ένα πιστωτικό ίδρυμα.
- Συμφωνίες Ανταλλαγής (Swaps).
- «Μαύρες Τρύπες» ρευστότητας.
- Ορισμός του επιτοκιακού κινδύνου.
- Η σχέση μεταξύ επιτοκιακού κινδύνου και κινδύνου ρευστότητας.
- Αντιμετώπιση επιτοκιακού κινδύνου.